Czym jest choroba Alzheimera?

Choroba Alzheimera jest najczęstszą przyczyną otępienia wśród osób powyżej 65 roku życia. Polega na odkładaniu się w tkance mózgowej białek o patologicznej strukturze, co powoduje zanikanie komórek nerwowych i ich połączeń. Zwyrodnieniu ulegają komórki odpowiedzialne za pamięć i orientację, a problemy z nimi pogłębiają się wraz ze stopniem zaawansowania choroby.

Mimo, że w dzisiejszych czasach mamy dostęp do dużej ilości informacji – również tych o otępieniach, to często ciężko jest nam rozpoznać początki choroby u naszych bliskich. Diagnostyka opiera się głównie na objawach klinicznych.

Jakie czynniki wzmagają ryzyko zachorowania na Alzheimera?

Głównym, niepodważalnym czynnikiem ryzyka zachorowania jest wiek.

Ryzyko zachorowania w pewnym stopniu może mieć również podłoże genetyczne.  Należy jednak pamiętać, że grupa chorych o znanym dziedziczeniu dotyczy od 1,5 % do maksymalnie 5 % wszystkich przypadków choroby.

Wieloletnie badania naukowe potwierdzają, że wpływ na chorobę mają również : stan naczyń mózgowych pacjenta , cukrzyca, zespół Downa oraz płeć (częściej chorują kobiety).

Interesującym zjawiskiem jest wpływ poziomu wykształcenia na rozwój choroby. Dowiedziono, że im więcej lat nauki, tym objawy kliniczne rozwijały się później, a przebieg choroby bywał łagodniejszy.

Objawy i przebieg choroby Alzheimera

W chorobie Alzheimera wyróżnia się trzy etapy przebiegu choroby. Każdy z nich charakteryzuje się innymi objawami. Należy jednak wziąć pod uwagę fakt, że choroba może przebiegać u każdego nieco inaczej, zarówno pod względem tempa, jak i kolejności występowania poszczególnych objawów. Poniższy opis przedstawia ogólny zarys typowych objawów.

Otępienie łagodne – początek tego etapu jest nieuchwytny, jednak z czasem objawy się nasilają i mają charakter nieodwracalny. Chory stopniowo wycofuje się z życia towarzyskiego, jest mrukliwy, boi się podjąć rozmowę, aby nie popełnić błędu. Ma trudności w odnalezieniu odpowiedniego słowa, ma coraz mniejszy zasób słów. Zaczyna zawodzić orientacja w terenie, chory zaczyna błąkać się bez celu. Jest to etap, w którym chory zaczyna dostrzegać, że dzieje się z nim coś złego.

Otępienie średnio zaawansowane – powyższe objawy coraz bardziej się nasilają. Osoba starsza zaniedbuje siebie, przestaje dbać o higienę, ma bałagan w domu. Nie rozpoznaje znanych miejsc, przedmiotów i osób. Na tym etapie mogą zacząć się konfabulacje (wypełnianie luk w pamięci nieprawdziwymi treściami). Chory może mieć też trudności w rozumieniu i śledzeniu toku rozmowy. Mogą pojawić się też halucynacje i omamy, osoba chora może doświadczać silnego niepokoju, co niekiedy prowadzi do zachowań agresywnych, jego emocje są nieadekwatne do sytuacji. Pojawiają się zaburzenia snu i całkowite odwrócenie rytmu dnia – co jeszcze bardziej utrudnia opiekę nad chorym.

Otępienie bardzo zaawansowane – osoba starsza przestaje rozpoznawać siebie i osoby ze swojego otoczenia. Ma bełkotliwą mowę, nie ma apetytu, prawie cały czas leży w łóżku. Może być wrażliwa na zmiany pozycji, na co reaguje krzykiem, pojękiwaniem. Chory nie kontroluje zwieraczy i potrzebuje stałej pomocy.